Henk & Pieter van Os: Vader & zoon krijgen de geest

Heeft godsdienst voor deze tijd nog betekenis? En is het geloof in het bestaan van God daarvoor noodzakelijk?

Acht brieven, vier heen en vier terug, schrijven vader en zoon Van Os over deze vragen. De vader, Henk van Os, is oorspronkelijk hervormd maar deed er jarenlang niets mee. Pas op latere leeftijd vind hij bij de Episcopaalse Kerk in Massachusetts zijn plek. Zoon Pieter heeft van huis uit weinig meegekregen van het geloof en gaat niet naar de kerk. Hij gelooft niet, althans, hij weet niet of God bestaat.

De briefwisseling laat het grote verschil tussen twee generaties zien. Henk zet zich als naoorlogs vrijdenker af tegen de gereformeerde orthodoxie, waarbij alles zeker geweten moest worden en echt gebeurd moest zijn. Godsdienst vervult bij hem primair een behoefte, of God nu bestaat of niet.

De vijfendertig jaar jongere Pieter heeft niet veel op met het atheïsme van zijn generatie, en vindt orthodoxen daarom juist wel interessant. Pieter gelooft niet in pogingen om religie los te koppelen van een geloof in God, zoals Alain de Botton of Klaas Hendrikse ondernemen. Het lijkt hem dat de mens niet geholpen is met religieuze gebruiken an sich, maar enkel met de vaste overtuiging dat God bestaat. Een overtuiging die hij zelf overigens niet heeft. Of zou het al helpen om te hópen dat God bestaat, te leven alsóf?

De correspondentie wordt onverwacht zeer persoonlijk wanneer ze elkaar schrijven over de periode dat Wouter, Pieters broer, een einde aan zijn leven maakte. Alles wat eerder gezegd werd, over steun bij God, vertwijfeling, het niet zeker weten en de hoop op zingeving wordt plotseling invoelbaar. Zo komen ze los van hun posities en nader tot elkaar, een vader en een zoon die niet gewoon zijn om zo openhartig over geloof te praten.

Henk & Pieter van Os: Vader & zoon krijgen de geest. Brieven over de drang tot godsdienst. Balans, Amsterdam. isbn 9789460034046; 176 blz. €16,95

Dit bericht verscheen in 2012 in Austin Friars Kerknieuws, August & September edition. © Sjoerd Mulder

Categorized: Recensies

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *